Cliënt: Gemeente Amersfoort
Locatie: Soesterkwartier & Eemkwartier, Amersfoort, Nederland
Jaar: 2026
Stedelijke transformatie met een focus op gezondheid
‘'Langs Eem en Spoor' is momenteel een van de belangrijkste stedelijke ontwikkelingen in Amersfoort. Het project, direct ten noorden van het Centraal Station gelegen, heeft als doel een voorheen geïsoleerd gebied – gescheiden door de rivier de Eem, industrieterreinen en spoorlijnen – te transformeren tot een dichtbevolkte, multifunctionele stadswijk.
Het plan omvat de realisatie van circa 5.000 nieuwe woningen, gecombineerd met commerciële en sociale voorzieningen. Door historische spoorweggebouwen een nieuwe bestemming te geven en nieuwe, groene structuren te creëren, wil de ontwikkeling historische barrières doorbreken. Een belangrijke kernwaarde binnen het concept-stadsplan is “Gezond leven in de compacte stad.”
Onze aanpak
In deze Gezonde Leefomgevingstoets hebben we verder gekeken dan standaard omgevingsfactoren zoals geluidsoverlast en luchtkwaliteit. Onze toets overbrugt de kloof tussen ruimtelijke planning en concrete gezondheidsvoordelen – zoals meer lichaamsbeweging en mentale veerkracht – om ervoor te zorgen dat deze grootschalige transitie daadwerkelijk bijdraagt aan het welzijn van de bewoners.
- Diagnose en basismeting: Een geïntegreerde buurtanalyse gebaseerd op 20 ruimtelijke determinanten en 30 gezondheidsindicatoren. We combineerden kwantitatieve gegevens met kwalitatieve analyses om specifieke lokale behoeften in kaart te brengen.
- Impactanalyse en -evaluatie van het plan: We hebben onderzocht of het conceptplan effectief tegemoetkomt aan de vastgestelde behoeften. We hebben afwegingen in kaart gebracht en de impact gekwantificeerd in termen van vermeden DALY's (Disability-Adjusted Life Years), vermindering van de sterfte en besparingen op de zorgkosten.
- Synthese en communicatie: Technische resultaten vertalen naar een overtuigend verhaal voor zowel beleidsmakers als bewoners, en daarbij de centrale vraag beantwoorden: “Wat levert dit plan concreet op voor de bevolking?”
Belangrijkste inzichten en resultaten
Hoewel we de beoordeling momenteel afronden, heeft de diagnostische fase al cruciale prioriteiten voor de gemeenschap aan het licht gebracht. Onze analyse toont aan dat psychische problemen, zoals angst en eenzaamheid, veel voorkomen in het gebied, evenals fysieke risico's zoals hitteberoerte. Dit wijst erop dat de toekomst van Langs Eem en Spoor prioriteit moet geven aan:
- Hoogwaardig ontwerp van openbare ruimtes om sociale contacten te bevorderen.
- Een hogere stedelijke dichtheid om betere toegang tot openbare voorzieningen te garanderen.
- De uitbreiding van hoogwaardige, functionele beplanting om de hitte te bestrijden en het mentale welzijn te bevorderen.
De resultaten van deze evaluatie zullen worden gepresenteerd tijdens de Blue Zones Festival op 16 april 2026.
Meer informatie over de ontwikkelingen van Langs Eem en Spoor in Amersfoort vindt u hier: https://www.amersfoort.nl/langs-eem-en-spoor
